ΑΡΘΡΟ 26 Ν.4067/12 : Ειδικές ρυθμίσεις για την εξυπηρέτηση ατόμων με αναπηρία ή εμποδιζόμενων ατόμων

NOMOΣ ΥΠ’ ΑΡΙΘ. 4067 / ΦΕΚ 79 Α /2012
Νέος Οικοδομικός  Κανονισμός
 
Άρθρο 26
Ειδικές ρυθμίσεις για την εξυπηρέτηση ατόμων με αναπηρία ή εμποδιζόμενων ατόμων
1.  Στους  χώρους  όλων των  νέων κτιρίων  εκτός  των κτιρίων με χρήση κατοικίας, για τα οποία η άδεια δόμησης εκδίδεται μετά τη δημοσίευση του παρόντος νόμου, επιβάλλεται να εξασφαλίζεται η οριζόντια και κατακόρυφη αυτόνομη  και ασφαλής  προσπέλαση  από άτομα με αναπηρία ή εμποδιζόμενα  άτομα και η εξυπηρέτηση αυτών  σε  όλους  τους  εξωτερικούς και  εσωτερικούς χώρους  των  κτιρίων  σύμφωνα  με τις  Οδηγίες  Σχεδιασμού του  Υπουργείου  Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής  «Σχεδιάζοντας  για  Όλους», όπως αυτές  τροποποιούνται και ισχύουν κάθε φορά. Στα κτίρια αυτά επιβάλλεται επίσης η πρόβλεψη προσβάσιμων σε άτομα με αναπηρία ή εμποδιζόμενων ατόμων χώρων υγιεινής σε ποσοστό 5% των συνολικών χώρων υγιεινής για  χρήση  κοινού  ή σε κάθε  περίπτωση  τουλάχιστον ένας ανά συγκρότημα  χώρων υγιεινής, ο οποίος μπορεί να έχει  μικτή  χρήση (ανδρών/γυναικών). Οι παραπάνω προσβάσιμοι χώροι υγιεινής  θα συνυπολογίζονται στον αριθμό χώρων υγιεινής που επιβάλλεται ανά χρήση από άλλες διατάξεις.  Εφόσον τα παραπάνω κτίρια διαθέτουν χώρους στάθμευσης τότε ποσοστό 5% αυτών ή τουλάχιστον  ένας  θα διαμορφώνεται κατάλληλα για  χρήση αναπηρικών αυτοκινήτων.
Ειδικά για τα κτίρια  με χρήση κατοικίας επιβάλλεται να εξασφαλίζεται η αυτόνομη  και  ασφαλής  οριζόντια και κατακόρυφη προσπέλαση από άτομα  με αναπηρία ή εμποδιζόμενα  άτομα  σε όλους τους  εξωτερικούς και εσωτερικούς κοινόχρηστους  χώρους των κτιρίων κατοικίας, καθώς επίσης και η διασφάλιση  συνθηκών εύκολης μετατρεψιμότητας των κατοικιών  σε κατοικίες  μελλοντικών  χρηστών  με αναπηρία/εμποδιζόμενων ατόμων, χωρίς να θίγεται ο φέρων οργανισμός  του κτιρίου.
2. Η δυνατότητα αυτόνομης  και  ασφαλούς  προσπέλασης  όλων  των  κτιρίων από άτομα με  αναπηρία  ή εμποδιζόμενα άτομα και η εξυπηρέτηση  αυτών εξασφαλίζεται με προσβάσιμες οριζόντιες και  κατακόρυφες οδεύσεις  που αρχίζουν  από τη στάθμη  του πεζοδρομίου και φτάνουν  μέχρι την πόρτα του ανελκυστήρα και τους εσωτερικούς και εξωτερικούς χώρους των κτιρίων αυτών και αποτελούνται από στοιχεία κατάλληλων προδιαγραφών,  όπως ράμπες, αναβατόρια,  ανελκυστήρες, με την πρόβλεψη προστατευμένων  προσβάσιμων χώρων αναμονής  σε περίπτωση  έκτακτων αναγκών  σε κάθε όροφο σε αναλογία ένας χώρος με μία θέση αμαξιδίου, όταν  ο πληθυσμός  του  ορόφου  είναι  μικρότερος από
200 άτομα,  ή 1  χώρος  με δύο θέσεις  αμαξιδίου όταν ο πληθυσμός του  ορόφου  είναι  μεγαλύτερος από 200 άτομα.
3. Οι κοινής χρήσης υπαίθριοι  χώροι των οικοπέδων, στα οποία κατασκευάζονται τα κτίρια που αναφέρονται στην  παράγραφο 1,  επιβάλλεται να διαμορφώνονται κατάλληλα, εφόσον  το  επιτρέπει η μορφολογία του εδάφους  ώστε να χρησιμοποιούνται και από άτομα  με αναπηρία  ή εμποδιζόμενα  άτομα.
4. Στα  υφιστάμενα πριν από την ισχύ του  παρόντος νόμου κτίρια που στεγάζονται υπηρεσίες του Δημοσίου, νομικά  πρόσωπα δημοσίου δικαίου,  νομικά  πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου του ευρύτερου δημόσιου τομέα, κοινωφελείς οργανισμοί,  οργανισμοί τοπικής αυτοδιοίκησης πρώτης και δεύτερης βαθμίδας  ή έχουν χρήσεις  συνάθροισης κοινού (χώροι συνεδρίων, εκθέσεων, μουσείων, συναυλιών, αθλητικών  ή πολιτιστικών συγκεντρώσεων, ναοί, θέατρα/ κινηματογράφοι, εστιατόρια/ ζαχαροπλαστεία/  καφενεία/ κέντρα διασκέδασης, αίθουσες πολλαπλών χρήσεων, αίθουσες αναμονής επιβατών, τράπεζες/ ανταλλακτήρια κ.λπ.), προσωρινής διαμονής, εκπαίδευσης, υγείας  και  κοινωνικής  πρόνοιας, δικαιοσύνης  και σωφρονισμού, γραφείων και εμπορίου, βιομηχανίας και βιοτεχνίας, καθώς επίσης και στους  χώρους στάθμευσης  αυτοκινήτων και  πρατηρίων  καυσίμων  επιβάλλεται  να γίνουν  οι απαραίτητες διαμορφώσεις,  ώστε  οι λειτουργικοί χώροι  τους  να είναι  προσπελάσιμοι  από άτομα  με αναπηρία  ή εμποδιζόμενα  άτομα.
Οι διαμορφώσεις που αναφέρονται στην παράγραφο αυτή γίνονται σύμφωνα με τις Οδηγίες  Σχεδιασμού του Υπουργείου  Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής, που αναφέρονται στην παραπάνω παράγραφο 1 και θα πρέπει να ολοκληρωθούν μέχρι το 2020, με την προϋπόθεση ότι  δεν θίγεται ο φέρων οργανισμός  του κτιρίου,  άλλως τα κτίρια  θα θεωρούνται αυθαίρετα.
Ειδικά για  την  περίπτωση  των υφιστάμενων κτιρίων που μνημονεύονται στην παρούσα παράγραφο  επιτρέπεται  κατ’  εξαίρεση η πρόβλεψη ανελκυστήρα με τις ελάχιστες εσωτερικές διαστάσεις θαλάμου  που προβλέπει το πρότυπο ΕΛΟΤ−ΕΝ 81−70 «Κανόνες ασφάλειας για την κατασκευή  και την εγκατάσταση ανελκυστήρων
–  Ειδικές  εφαρμογές για  ανελκυστήρες επιβατών  και αγαθών  –  Μέρος  70: Προσιτότητα σε  ανελκυστήρες ατόμων περιλαμβανομένων και ατόμων με ειδικές ανάγκες» για  ένα χρήστη  αναπηρικού  αμαξιδίου  και ενός τουλάχιστον  προσβάσιμου σε  άτομα με  αναπηρία ή εμποδιζόμενα άτομα  χώρου  υγιεινής με κοινή  χρήση ανδρών/γυναικών.
Υφιστάμενα κτίρια με χρήσεις εμπορίου και γραφείων, εκτός  των κτιρίων  που στεγάζουν γραφεία υπηρεσιών του δημόσιου και ευρύτερου δημόσιου φορέα, νομικών προσώπων δημοσίου δικαίου, νομικών προσώπων ιδιωτικού δικαίου, οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης πρώτης και δεύτερης βαθμίδας, καθώς επίσης και καταστήματα υγειονομικού  ενδιαφέροντος με ανάπτυγμα τραπεζοκαθισμάτων  στον εσωτερικό ή εξωτερικό χώρο, με μικτό εμβαδόν μικρότερο από 100 τ.μ. μπορούν να εξαιρεθούν μόνο από την  υποχρέωση  δημιουργίας  προσβάσιμων χώρων υγιεινής για  το  κοινό, εφόσον  αυτό  προκαλεί δυσανάλογη  επιβάρυνση στους  ιδιοκτήτες τους.
Ειδικότερα θέματα που αφορούν στην  προσαρμογή των παραπάνω κτιρίων  μπορούν να ρυθμιστούν  με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής  και του κατά περίπτωση αρμόδιου Υπουργού.
5. Από τις διατάξεις των προηγούμενων παραγράφων εξαιρούνται τα  κτίρια  που έχουν  μοναδική  πρόσβαση σε δρόμο  με βαθμίδες  ή βρίσκονται σε οικόπεδα  στα οποία η ελάχιστη διαφορά  στάθμης  του φυσικού εδάφους  στην  οικοδομική  γραμμή  από την επιφάνεια  του πεζοδρομίου  είναι μεγαλύτερη από 2,50 μ.. Επίσης εξαιρούνται από την υποχρέωση διαμόρφωσης  πρόσβασης στους  πάνω από το ισόγειο  ορόφους  ή τους  εσωτερικούς εξώστες ή αναβαθμούς τα κτίρια που αναφέρονται στην παράγραφο  1, εφόσον:
α) το εμβαδόν των εσωτερικών εξωστών ή αναβαθμών αποτελεί ποσοστό μέχρι 50% του εμβαδού της κυρίως αίθουσας  και όχι περισσότερο των 100 τ.μ. και η χρήση του είναι ίδια με αυτή της κυρίως αίθουσας  ή οι εσωτερικοί  εξώστες  ή αναβαθμοί  έχουν βοηθητική  χρήση,
β) το συνολικό  μικτό  εμβαδόν των πάνω από το ισόγειο  ορόφων είναι  μικρότερο των 200 τ.μ. και
γ) το μικτό εμβαδόν κάθε ορόφου είναι μικρότερο  των
70 τ.μ.. Οι εξαιρέσεις που αναφέρονται στις  περιπτώσεις  β΄ και γ΄ της  παραγράφου  αυτής  δεν ισχύουν, αν η χρήση του κτιρίου  είναι  η μοναδική στον οικισμό και ταυτόχρονα στους πάνω από το ισόγειο ορόφους υπάρχουν χρήσεις για εξυπηρέτηση κοινού διαφορετικές από αυτές  που υπάρχουν στον ισόγειο  όροφο.
6. Κατά  τη διαμόρφωση  ή ανακατασκευή των κοινόχρηστων  χώρων των οικισμών (όπως ιδίως χώρων που προορίζονται για την κυκλοφορία των πεζών, όπως των πλατειών/  πεζοδρόμων/ πεζοδρομίων/  νησίδων, χώρων πρασίνου/ άλσεων, στάσεων/αποβαθρών κ.λπ.) εφόσον το επιτρέπει  η μορφολογία του εδάφους,  επιβάλλεται να εξασφαλίζεται η δυνατότητα πρόσβασης ατόμων με αναπηρία ή εμποδιζόμενων ατόμων με οδεύσεις  πεζών/ οδεύσεις τυφλών/  κεκλιμένα επίπεδα  (ράμπες)  χωρίς αναβαθμούς  με κλίση  μέχρι  5% / προσβάσιμα  μηχανικά μέσα  κάλυψης  υψομετρικών  διαφορών,  κατάλληλη τοποθέτηση αστικού εξοπλισμού,  όπως στεγάστρων, καθιστικών, στύλων φωτισμού, κάδων απορριμμάτων, σήμανσης κ.λπ., καθώς και να διαμορφώνεται ποσοστό
5% των  χώρων στάθμευσης ή τουλάχιστον ένας  για χρήση αναπηρικών αυτοκινήτων,  σύμφωνα με τις Οδη− γίες, πρότυπα και κανονισμούς  που αναφέρονται στην παραπάνω παράγραφο  1.
Σε πεζοδρόμια και σε πεζοδρόμους και λοιπούς κοινόχρηστους  χώρους του μη βασικού δικτύου πεζοδρόμων, εφόσον  η μορφολογία του  εδάφους  δεν επιτρέπει  τη δυνατότητα δημιουργίας πλήρως προσβάσιμων χώρων κίνησης  για  άτομα  σε αναπηρικό  αμαξίδιο,  εξασφαλίζεται  πάντοτε η προσβασιμότητα για τις  λοιπές  κατηγορίες  χρηστών.
7. Στην περίπτωση ανάγκης γνωμοδότησης επί ειδικών θεμάτων  προσβασιμότητας που προκύπτουν κατά  την εφαρμογή των παραπάνω διατάξεων,  τα αρμόδια γνωμοδοτικά / ελεγκτικά όργανα, όπως ΥΔΟΜ, Ελεγκτές  Δόμησης, Συμβούλια Αρχιτεκτονικής μπορούν να προσφύγουν στην «Επιτροπή Προσβασιμότητας», που συνιστάται με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος, Ενέργειας και  Κλιματικής Αλλαγής και  εδρεύει στο  Υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και  Κλιματικής Αλλαγής.  Η Επιτροπή αυτή θα μπορεί να εισηγηθεί στον  Υπουργό Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής  και ειδικές ρυθμίσεις  που αφορούν στην προσβασιμότητα. Με την  παραπάνω  απόφαση  καθορίζονται οι φορείς που θα εκπροσωπούνται  σε αυτήν, μεταξύ  των οποίων περιλαμβάνονται οπωσδήποτε εκπρόσωποι της Εθνικής Συνομοσπονδίας των Ατόμων με Αναπηρία (ΕΣΑμεΑ), οι ιδιότητες των  μελών, ο τρόπος  συγκρότησης και λειτουργίας της και κάθε άλλη σχετική  λεπτομέρεια.
8. Οι ειδικές ρυθμίσεις για την εξυπηρέτηση ατόμων με αναπηρία  ή εμποδιζόμενων ατόμων που προβλέπονται στο  παρόν άρθρο,  αφορούν  στη  σύνταξη,  παρουσίαση της μελέτης προσβασιμότητας, όπως αυτή ορίζεται στο  ν. 4030/2011 (Α΄ 249) άρθρο  3 παρ. 2β και  άρθρο
9 παρ. 6 και  στο  προεδρικό  διάταγμα που εκδίδεται από τον  Υπουργό Περιβάλλοντος, Ενέργειας και  Κλιματικής  Αλλαγής κατ’  εξουσιοδότηση του  παραπάνω νόμου. Ομοίως κατ’ εξουσιοδότηση του παραπάνω νόμου πραγματοποιείται ο έλεγχος των έργων και εργασιών δόμησης  που ορίζεται στο  άρθρο  4 της  υ.α. οικ.875/2012 (Β΄469).

Εκτύπωση